Montfort Eurasia инвестициялық көңіл күй жөніндегі жыл сайынғы есебі Орталық Азия мен Кавказ өңіріне деген қызығушылықтың нығайғанын көрсетті

Ташкент, Өзбекстан, 2026 жылғы 3 шілде – Шетелдік инвесторлардың Орталық Азия мен Кавказ өңіріне деген көзқарасы айтарлықтай өзгерді: бастапқы қызығушылықтың орнын байыпты әрі талдамалық тәсіл басты. Бұл туралы Montfort Eurasia компаниясының инвестициялық көңіл күй жөніндегі үшінші жыл сайынғы есебінде айтылған.

Өңірге деген қызығушылық тарихи жоғары деңгейде сақталып отыр: Ұлыбритания мен АҚШ-та сауалнамаға қатысқан инвесторлардың 66,3%-ы геосаяси тәуекелдердің күшеюі мен капитал нарықтарындағы құбылмалылыққа қарамастан, өңірге деген қызығушылықтарын жоғары немесе орташа деңгейде бағалаған. Ең маңыздысы – қызығушылықтың жаңа толқыны емес, оның тұрақты сипаты: өңірге инвестиция салу енді тәуекелді эксперимент емес, жетекші институционалдық инвесторлардың күн тәртібіндегі орнықты бағытқа айналды.

Зерттеу инвесторлардың тәуекелге деген қызығушылығы мен өңір туралы түсінігінің арасында айырмашылық ұлғайып келе жатқанын көрсетті. Өз білімдерін бағалау деңгейі тұрақтанды: британдық инвесторлар өңір туралы білімін 10 балдық шкала бойынша 6,63 баллға, америкалық инвесторлар 6,79 баллға бағалады. Бұл көрсеткіш өткен жылғы ең жоғары деңгейден сәл төмен. Сонымен қатар инвесторлардың ақпаратпен жұмыс істеу тәсілі анағұрлым тереңдей түсті: қаржылық талдау халықаралық бұқаралық ақпарат құралдарын негізгі ақпарат көзі ретінде басып озды, ал саяси тұрақтылық инвестициялардың қауіпсіздігімен қатар басты алаңдаушылық факторларының біріне айналды. Бұл – өңірді тек бақылап отырған аудитория емес, due diligence кезеңіне өткен, талапшыл әрі аналитикалық ойлайтын инвесторлардың белгісі.

«Екі жыл бұрын Орталық Азия мен Кавказ үшін басты міндет – өзіне назар аударту еді. Бүгінде ең маңыздысы – өңірдің дұрыс түсінілуі», – деді Montfort Eurasia компаниясының басқарушы директоры Элеанор Крамерс. – «Инвесторлар енді шешімдерін тақырыптарға емес, қаржылық көрсеткіштер мен жан-жақты талдауға негіздейді. Өңір олардың бастапқы қызығушылығына уәдемен емес, нақты нәтижелермен жауап берді: халықаралық қор нарықтарындағы листингтер, егемен рейтингтердің жақсаруы және басқа да маңызды жетістіктер соның дәлелі. Ендігі міндет – осы талапшыл аудиторияға күткен ақпараттың тереңдігі мен дәйектілігін ұсыну».

Есептің негізгі қорытындылары:

• Қызығушылық жоғары деңгейде сақталуда. Ұлыбританиялық инвесторлардың 67,1%-ы және америкалық инвесторлардың 65,5%-ы өңірге деген қызығушылықтарын жоғары немесе орташа деңгейде бағаласа, өте жоғары қызығушылық туралы тиісінше 32,8% және 34,6% мәлімдеген. Екі жыл бұрын мұндай көрсеткіштер мүмкін емес болып көрінгенімен, бүгінде олар күрделі геосаяси және нарықтық турбуленттілік жағдайында да сақталып отыр.
• Өңір туралы білім деңгейі тұрақтанды. Инвесторлар өңір туралы білімдерін Ұлыбританияда – 6,63 баллға, АҚШ-та – 6,79 баллға бағалады. Бұл 2023 жылғы 5 балдан төмен көрсеткіштермен салыстырғанда едәуір жоғары болғанымен, 2025 жылғы ең жоғары деңгейден төмен. Сонымен қатар нақты білім деңгейі әлсіреген: британдық инвесторлардың тек 29%-ы ғана Ұлыбритания мен өңір арасындағы сауда көлемін дұрыс бағалай алған (өткен жылы – 39%), ал екі елдегі респонденттердің шамамен төрттен бірі өңірдегі бизнес жүргізуге ең қолайлы елді атай алмады.
• Инвесторлар анағұрлым аналитикалық көзқарасқа көшті. Қаржылық талдау инвесторлар үшін негізгі ақпарат көзіне айналып, халықаралық БАҚ-ты артта қалдырды. Оны британдық респонденттердің 68,6%-ы және америкалықтардың 56,6%-ы таңдаған. Өңір енді тек жаңалықтар тақырыбы емес, кәсіби талдау нысанына айналып келеді: инвесторлар оны газет тақырыптарынан емес, қаржылық есептер мен салалық зерттеулер арқылы бағалайды.
• Саяси тұрақтылыққа қатысты алаңдаушылық күшейіп келеді. Инвестициялардың қауіпсіздігі негізгі алаңдаушылық факторы болып қала береді (Ұлыбританияда – 72,3%, АҚШ-та – 64,7%). Сонымен қатар саяси тұрақтылық екінші орынға көтерілді (тиісінше 56,2% және 52,9%). Бүгінде британдық инвесторлардың басым бөлігі (63,5%) инвестиция көлемін арттырудың негізгі шарты ретінде саяси тұрақтылықтың нығаюын атайды.

Есептің толық нұсқасы Montfort Eurasia компаниясының ресми сайтында қолжетімді.

Montfort Eurasia туралы

Montfort Eurasia – беделді басқару саласындағы жетекші халықаралық консалтингтік агенттік Montfort Communications компаниясының Лондондағы өңірлік бөлімшесі. Компания Орталық Азия мен Кавказда жұмыс істейтін немесе осы өңірге шығуды жоспарлаған ұйымдарға стратегия және коммуникациялар саласында қызмет көрсетеді.

Montfort командасының құрамында халықаралық деңгейдегі PR мамандары, инвесторлармен байланыс жөніндегі сарапшылар, бұрынғы журналистер және салалық кәсіби мамандар бар. Компания клиенттердің бизнес мақсаттарына қол жеткізуге бағытталған жеке стратегиялық коммуникациялық шешімдерді ұсынады.