СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚҚА ЖОЛ ЖОҚ!!!

Кез келген өркениетті қоғам үшін сыбайлас жемқорлықпен күрес ең өзекті мәселенің бірі болып табылады.Сыбайлас жемқорлық заман ағысымен бірге өсіп-өркендеп, мол қаражат және қоғамдық бәсекелестік пайда болған жерлерге тамырын жайып, бүгінгі күнге дейін жойылмай отырған кеселдің бірі.Бұл кесел дамушы елдердегідей біздің жас мемлекетімізге де орасан зор нұқсан келтіріп отыр. Сондықтан да Қазақстан Республикасының мемлекеттік саясатының негізгі басымдылықтарының бірі осы зұлымдықпен күресу болып табылады.

«Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Заң талабының аясында  жемқорлыққа қарсы іс-әрекеттер әр салада жүзеге асырылуда. Әсіресе, халық парақорлық дертімен жиі бетпе-бет келеді.Сыбайлас жемқорлықпен күресті жеке қарау мүмкін емес. Сондықтан кез келген ортада пара беру мен пара алудың жолын кесуде қоғам болып белсенділік танытуымыз қажет.

Мемлекеттік қызметшілердің сыбайлас жемқорлық қылмыстар және осы тұрғыдағы құқық бұзушылықтарға бой алдыруының себебі көп.Оған ең алдымен қызметшілердің білім деңгейінің, әдептілік ұстанымының төмен болуы әсер ететін болса керек.  Кей мемлекеттік қызметшілердің құқық бұзушылыққа немқұрайлылық танытуы, кәсіби әдептілігінің жетіспеуі де, жеке басының қамын ойлауы да парақорлықтың дендеуіне септігін тигізуде. Сондай-ақ, кейбір мемлекеттік орган басшыларының сыбайлас жемқорлыққа қарсы заң талаптарын атқаруда ынта танытпай, жұмыс жүргізбеуі де жемқорлықтың тамырын тереңдете түседі.

Әрине,сыбайлас жемқорлық дәрі емдейтін сырқат емес. Айналасындағы салауатты, таза және сау ортаны шарпып, тыныс-тіршілігін тарылтатын заңсыз әрекеттермен қоғамдық ортаның және мемлекеттік органдардың, ұйымдардың, дара кәсіпкерлердің, азаматтардың қызмет етуіне қатер төндіретін қауіпті дерті болдырмаудың тетігі халықтың өзінде.Бұл дерттің алдын алып, қоғамға таралу жолдарын кесіп, оның ұлғаюына жол бермеу керек.Ол үшін аталған дертке болып, ат салысып, қарсы тұруымыз қажет.Сонда ғана ел мүддесі үшін зор  үлес қосатынымыз және халық сенімінен шығатынымыз анық.

Сыбайлас жемқорлық әрекеттері бойынша тиісті шара қолданудың негізі- ол азаматтардың арыз-шағымы. Мемлекетіміздің әрбір азаматы Қазақстан Республикасының Конституциясын және заңдарын сақтауға, басқа адамдардың құқықтарын, бостандықтарын, абыройы мен қадір- қасиетін құрметтеуге міндетті.

Қазіргі әлемде сыбайлас жемқорлық кез-келген қоғамда, кез-келген мемлекетте кездеседі. Оның толық жоқтығын жариялай алатын елдер іс жүзінде жоқ.

Әлемнің барлық елдері «Сыбайлас жемқорлық» сияқты зұлымдықпен бетпе-бет келіп отыр. Оның үстіне қазіргі жағдайда сыбайлас жемқорлық бірте-бірте тұрмыстық проблемадан жаһандық проблемаға айналып барады. Қазіргі барлық елдер, соның ішінде ең озық елдер жаңа сын-қатерлерді ескере отырып, сыбайлас жемқорлықпен күресудің үлгілерін қайта қарауда, сыбайлас жемқорлыққа жауапкершілікті күшейту үшін жаңазаңдар мен ережелер қабылдауда. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл деңгейі бойынша Қазақстан ТМД елдері арасында жетекші орындардың бірін алады.

Бүгінгі күні «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» Қазақстан Республикасының Заңы әрекет етеді. Ол азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғауға, сыбайлас жемқорлық көріністерінен туындайтын қатерлерден Қазақстан Республикасының ұлттық қауіпсіздігін қамтамасыз етуге, мемлекеттік органдардың, лауазымды тұлғалардың және мемлекеттік функцияларды жүзеге асыратын өзге де адамдардың, сондай-ақ оған теңестірілген адамдардың тиімді қызметін қамтамасыз етуге бағытталған. Оларға сыбайлас жемқорлықпен байланысты құқық бұзушылықтардың алдын алу, анықтау, жолын кесу және ашу, олардың зардаптарын жою және кінәлілерді жауапкершілікке тарту арқылы сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрестің негізгі қағидаттарын айқындайды, сыбайлас жемқорлыққа байланысты құқық бұзушылықтардың түрлерін белгілейді, сондай-ақ жауапкершілік шарттарын айқындайды.

Процессуалдық заңнамаға көптеген түзетулер енгізіліп, сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтары үшін жауапкеркішілк күшейтілді. Сыбайлас жемқорлық жасағаны үшін бұрын жұмыстан босатылған адамдарға мемлекеттік органдар мен ұйымдарда қандай да бір лауазымдарды атқаруға өмір бойына тыйым салынды. Кез келген заңсыз әрекетке баратын барлық артықшылықтардан мүлде айырылатынын әркім есте ұстауы керек.

Қазақстан Республикасының мемлекеттік саясатының негізгі бағыттарының  бірі сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес болып табылады. Бүгінгі таңда Қазақстанда сыбайлас жемқорлыққа қарсы мемлекеттік мәртебе берілді; сыбайлас жемқорлық көріністері жолын кесу және шектеу мақсатында қоғамдық және саяси күштер бірігіп кең ауқымды сыбайлас жемқорлыққа қарсы науқан жүргізді.

Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев сыбайлас жемқорлықпен күрес туралы айта отырып, қоғамның қатысуынсыз сыбайлас жемқорлықты жеңу мүмкін еместігін және Қазақстан үшін сыбайлас жемқорлықты жеңу мемлекеттік саясаттың негізгі бағыттарының бірі екенін бернеше рет атап өтті.

Батыс Қазақстан облысының қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық сот Әкімшісінің                                                сот отырысының бас маманы – хатшысы А.Ш.Досмурзина