Судьяның алғашқы қадамдары: әскери соттағы алғашқы кезең
Судья мантиясын алғаш киген сәт - тек қызметке кірісу емес, бұл ішкі жауапкершіліктің басталуы. Сол сәттен бастап әрбір сөз, әрбір әрекет, әрбір шешім - біреудің тағдырына тікелей әсер ететінін анық түсінесің.
Әскери соттағы алғашқы кезең судья үшін тек тәжірибе емес, әділдік ұғымын жаңа деңгейде сезінген кезең болды. Бұл заңды құр жаттап емес, оны өмірмен байланыстырып қолдануды үйрететін мектеп.
Алғашқы күндерден бастап соттағы әрбір әрекеттің маңыздылығын айқын сезінесің. Қарапайым көрінетін процессуалдық қадамдардың өзі нақты тағдырларға әсер ететінін түсіну - үлкен жауапкершілік жүктейді.
Әскери соттың өзіндік ерекшелігі бар. Мұнда қаралатын істер тек құқықтық тұрғыдан ғана емес, сонымен қатар әскери тәртіп пен қызметтік міндеттермен тығыз байланысты. Әскери қызметшілерге қойылатын талаптардың қатаңдығы сот процесінде де көрініс табады. Бұл судьядан тек заңды білуді ғана емес, әскери қызметтің ерекшеліктерін түсінуді де талап етеді.
Алғашқы уақытта ең қиын болғаны теориялық білімді нақты істерде дұрыс қолдану. Әрбір істің артында адам тағдыры тұрғанын сезіну шешім қабылдауда аса мұқият болуды қажет етеді. Яғни бұл жерде тек заң нормаларын механикалық түрде қолдану жеткіліксіз, жағдайды жан-жақты бағалау маңызды.
Сот отырыстарын жүргізу барысында тараптардың эмоциясы, олардың үміті мен алаңдаушылығы анық байқалады. Мұндай жағдайда судья бейтараптықты сақтай отырып, процесті заң талаптарына сай жүргізуі тиіс. Бұл кәсіби шеберлікпен қатар, ішкі тұрақтылықты да қажет ететін қасиет.
Әскери соттағы алғашқы қадамдар маған бір нәрсені анық көрсетті. Судья болу дегеніміз - бұл үздіксіз жауапкершілік. Әрбір іс - бұл жай ғана материал емес, бұл нақты өмір, нақты тағдыр.
Бұл кезең мені кәсіби тұрғыдан ғана емес, адам ретінде де өзгертті. Әрбір шешімнің артында үлкен сенім тұрғанын сезіну судья қызметінің ең ауыр әрі ең маңызды бөлігі.
Әділдік тек заңда жазылған қағида емес. Ол әрбір істің ішінде, әрбір шешімде көрініс табуы тиіс құндылық.
Ал алғашқы кезең сол әділдікке апарар жолдың бастамасы ғана.
Ақтөбе гарнизоны әскери сотының судьясы С.А.Валиева
[xfvalue_img]
